تعویض کامل مفصل شانه که به عنوان آرتروپلاستی کامل شانه نیز شناخته می شود، نوعی جراحی است که طی آن قسمتی از استخوان مفصل شانه برداشته شده و با ایمپلنت مصنوعی جایگزین می گردد.
این اقدام به بازیابی عملکرد و بهبود حرکت مفصل شانه کمک کرده و درد این ناحیه را نیز کاهش می دهد.
در صورت بروز یک سری اختلالات از جمله بیماری های دژنراتیو مفصل (آرتروز) یا شکستگی های شدید استخوان بازو (هومروس) احتمالا این جراحی توصیه می شود.
در برخی بیماران آناتومی مفصل گوی و کاسه با ایمپلنت های مصنوعی و انجام تعویض کامل مفصل شانه به روش معکوس، بازسازی می شود.
جراحان روش معکوس را در آسیب عضله روتاتور کاف، ضعف بازو، آرتریت شدید همراه با پارگی روتاتور کاف یا در صورت ناموفق بودن جراحی قبلی تعویض کامل مفصل، انجام می دهند.
جراحی تعویض کامل مفصل شانه می تواند زندگی را برای افرادی که سال ها درد ناتوان کننده شانه را تجربه کرده اند یا دامنه حرکتی محدودی دارند، تغییر دهد. برای دریافت مشاوره و جراحی تعویض کامل مفصل شانه در شیراز به متخصص طب فیزیکی و توانبخشی دکتر زهره عشقی مراجعه کنید.
مفصل شانه از سه استخوان اصلی تشکیل شده است: استخوان بازو (هومروس)، استخوان کتف و استخوان ترقوه.
این سه استخوان به وسیله یک سری رباط ها و غضروف ها به هم متصل می شوند.
غضروف ها از ساییدگی انتهای استخوان ها به هم جلوگیری می کنند.
سر استخوان بازو و استخوان کتف در حفره گلنوئید مفصلی را تشکیل می دهند و به این وسیله حرکات بازو و شانه امکان پذیر می گردد.
در تعویض کامل مفصل شانه، سر آسیب دیده استخوان بازو و سطح گلنوئید برداشته شده و سپس با قرارگیری ایمپلنتهای مصنوعی، ناحیه مفصل تحت بازسازی قرار می گیرد.
با برداشتن قسمت های آسیب دیده استخوان و غضروف، بیماران درد کمتری را تجربه میکنند و دامنه حرکتی افزایش مییابد.
این جراحی، عموما به صورت الکتیو و برنامه ریزی شده انجام می شود.
به طور کلی، بیماران به مدت دو تا سه روز پس از عمل در بیمارستان بستری هستند.
بیشتر بخوانید : درمان جداشدگی شانه یا شانه جداشده در شیراز
تعویض کامل مفصل شانه معمولاً در افراد مسن انجام می شود.
قبل از تصمیم به انجام جراحی، بیماران تحت درمان های کمتر تهاجمی مانند داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs)، تزریق استروئید یا فیزیوتراپی قرار می گیرند.
در یک سری شرایط بهتر است این جراحی انجام نشود، از جمله این شرایط می توان به موارد زیر اشاره کرد:
مانند سایر جراحی ها، خطراتی از نظر عوارض احتمالی در این جراحی نیز وجود دارد؛ از جمله:
در بیماران با دردهای مکرر شانه و محدود شدن دامنه حرکتی، در شرایط مختلفی جراحی تعویض مفصل ترجیح داده می شود.
انجام این جراحی با ایجاد ثبات در مفصل و افزایش دامنه حرکتی به بازیابی عملکرد شانه کمک میکند.
در بیمارانی که سایر درمان ها درد و محدودیت دامنه حرکتی را بهبود نمی دهند، جراحی در دستور کار قرار می گیرد.
گاها در موارد زیر مفصل شانه نیازمند جراحی است:
جراح ارتوپد اقدامات مختلفی را برای تشخیص اینکه آیا بیمار شرایط مناسبی برای جراحی تعویض کامل مفصل شانه دارد یا نه، انجام می دهد.
معاینه فیزیکی شانه برای تعیین دامنه حرکت و ثبات و ارزیابی قدرت مفصل انجام می شود.
برای تعیین شدت آرتریت، شکستگیهای احتمالی، تشخیص نواحی با رشد بیش از حد استخوانی یا غضروف گیرافتاده و شناور در مفصل، عکسبرداری با اشعه ایکس انجام می گیرد.
امکان دارد MRI برای تعیین کیفیت استخوان انجام شود.
بسته به شرایط بیمار، احتمال دارد بررسی های دیگری نیز صورت بگیرند.
بیشتر بخوانید : سندرم شانه شناگران چیست + درمان
برخی از بیماران قبل از جراحی تحت بلوک عصبی (بلوک اینتر اسکالن) قرار میگیرند که باعث بی حس شدن شانه و بازو حین عمل میشود.
علاوه بر انجام بلوک عصبی، بیهوشی عمومی نیز برای بیماران انجام خواهد شد.
معمولا، جراحی تعویض کامل مفصل شانه در محیط بیمارستان انجام می شود.
هنگام ورود به اتاق عمل، بیمار طبق نظر تیم جراحی به تخت جراحی که ارتفاع و زاویه آن قابل تنظیم است، منتقل می شود.
گاها برای جلوگیری از آلودگی های احتمالی، تیم جراحی از پوشش های مخصوص (هودهای جراحی) استفاده می کنند.
احتمالا دیدن افرادی که با این نوع لباس محافظ وارد اتاق عمل می شوند، برای بیماران جالب خواهد بود.
در روز جراحی با توجه به استفاده از آویز دست یا اسلینگ پس از جراحی، بهتر است پیراهنی دکمه دار یا لباسی گشاد بپوشید.
پوشیدن پیراهن دکمه دار بعد از جراحی آسان است، به خصوص اگر بازو هنوز به علت اثرات بلوک عصبی و بیهوشی، بی حس باشد.
شلوار و کفش راحت استفاده کنید و با توجه به احتمال سرد بودن فضای بیمارستان، یک ژاکت به همراه داشته باشید.
بیشتر بخوانید : درمان شانه یخ زده + علائم، تشخیص و درمان
جراحان تاکید می کنند که بیماران، بعد از نیمه شب قبل از عمل چیزی نخورند یا نیاشامند.
می توان برخی از داروها را با جرعه های کوچک آب مصرف کرد، اما خوردن و آشامیدن هیچ چیز دیگری مجاز نیست مگر اینکه جراح نظر دیگری داشته باشد.
بیماران باید تمام داروهایی که مصرف می کنند را به اطلاع کادر درمانی برسانند و جراح را در جریان تغییرات برنامه دارویی یا داروهایی که در روز عمل مصرف نکرده اند، قرار دهند.
جراح بسته به شرایط بیمار، در رابطه با قطع یا ادامه داروهایی که با احتمال افزایش خونریزی همراه هستند، تصمیم می گیرد.
همراه داشتن کارت شناسایی عکس دار و کارت بیمه در روز جراحی ضروری است.
بهتر است بیمارانی که به مدت چند روز در بیمارستان بستری هستند، کیف و وسایل ضروری خود (مانند عینک یا شارژر تلفن) را همراه داشته باشند.
قبل از عمل، پرستار علائم حیاتی، وزن، وضعیت بارداری و سطح قند خون بیمار را ارزیابی می کند.
بیمار لباسها و جواهرات را درآورده و لباس مخصوص جراحی را می پوشد.
این پوشش به جراح اجازه میدهد که به راحتی به شانه دسترسی داشته باشد.
بلوک عصبی جهت بی حسی اعصاب، قبل از رفتن به اتاق عمل انجام می شود.
بیمار با برانکارد به اتاق عمل منتقل شده و سپس روی تخت جراحی قرار می گیرد.
کادر اتاق عمل، برای بررسی و ثبت علائم حیاتی، مانیتورهایی را به پشت و قفسه سینه بیمار در سمتی که تحت جراحی قرار نمی گیرد، متصل می کنند.
بیمار تحت بیهوشی عمومی به خواب می رود و لوله تنفسی برای او تعبیه می شود.
هنگامی که راه هوایی ایمن ایجاد شد، تیم جراحی بیمار را به حالت نشسته قرار می دهند.
پرستار اتاق عمل از محلول ضد عفونی کننده جهت آماده سازی شانه برای شروع جراحی استفاده می کند.
تیم جراحی عموما متشکل از یک جراح ارتوپد، دستیار جهت انجام کمک های لازم حین جراحی، پرستار اتاق عمل، تکنسین جراحی و کارشناسان و متخصص بیهوشی است.
بسته به شرایط، چند دسته دستیار وجود دارد، مانند رزیدنت ارتوپدی، دستیار پزشک، پرستارهای آموزش دیده یا کمک پرستار اول یا فنی.
مراحل جراحی به شرح زیر است:
عمل جراحی معمولا به مدت دو ساعت به طول می انجامد.
پس از پانسمان و پوشیدن آویز دست، لوله تنفسی بیمار خارج می شود.
بیشتر بخوانید : اختلالات و آسیب های عصب اگزیلاری + درمان
بیمار پس از جراحی به بخش ریکاوری پس از بیهوشی منتقل شده و در آن جا برای چند ساعت تحت نظر می ماند.
مانند سایر جراحی ها، در این روش نیز معمولا بیمار دچار درد می شود.
با این حال بیمارانی که تحت بلوک عصبی قرار گرفته اند احتمالا تا زمانی که اثر آن وجود دارد، درد را تجربه نخواهند کرد.
هنگامی که بیمار هوشیاری خود را به میزان کافی به دست آورد، به جهت بررسی تحمل، خوراکی و مایعاتی به او داده می شود.
معمولا بیمار در روز جراحی یا روز بعد تحت عکسبرداری رادیوگرافی برای بررسی نهایی ایمپلنت ها قرار می گیرد.
اغلب بیماران بسته به شرایط پس از عمل و وضعیت مراقبتی در خانه، دو تا سه روز در بیمارستان می مانند.
زخم جراحی با پانسمان پوشانده می شود.
در صورتی که پانسمان ضد آب باشد، احتمالا امکان دوش گرفتن وجود خواهد داشت.
بهتر است از فرو بردن زخم های جراحی در آب به علت احتمال ابتلا به عفونت تا بهبودی کامل خودداری شود.
جراح توصیه های بعد از عمل را در مورد دوش گرفتن یا تعویض پانسمان بسته به نوع آن، به اطلاع بیمار می رساند.
برخی از جراحان توصیه می کنند که بیماران برای برداشتن پانسمانها و استحمام تا اولین ویزیت پس از جراحی صبر کنند.
بیشتر بخوانید : سندرم گردن صاف یا گردن نظامی + درمان
برای کسانی که دچار درد یا خشکی مفصل شانه هستند، مراجعه به یک جراح ارتوپد برای بهبود دامنه حرکتی و کاهش درد، ضروری است.
اگر جراحی توصیه می شود، باید به فکر حمایت ها و کمک های لازم دوره نقاهت پس از جراحی بود.
با توجه به استفاده از آویز دست و بی حرکتی شانه پس از عمل، در این دوره نیاز است که فردی حمایتگر در فعالیت های روزانه به بیمار کمک کند.
تمیز نگه داشتن محل برش جراحی برای جلوگیری از عفونت ضروری است.
فیزیوتراپی پس از عمل جراحی (به تجویز پزشک) به عنوان راهی برای بازیابی حرکت و تقویت عضلات توصیه می شود.
دکتر زهره عشقی پزشک متخصص طب فیزیکی و توانبخشی در شیراز، ارائه کننده خدمات درمان بیماری های اسکلتی و عضلانی و مفاصل، برای دریافت نوبت حضوری جهت معاینه، تشخیص و درمان با شماره تلفن های 07132357021 یا 09337255000 تماس بگیرید.
آدرس کلینیک : شیراز، خیابان زند، روبروی بیمارستان فقیهی (سعدی)، حد فاصل صورتگر و پوستچی، ساختمان هانیه، طبقه دوم، واحد 7
این پست آخرین بار ویرایش شد در 26 تیر 1401 06:40
درد لگن یا درد ناحیه پایین شکم در زنان بسیار شایع است و علل زیادی…
وزن بدن نقش مهمی در سلامت زانو دارد، بهویژه زمانی که صحبت از بیماریهایی مانند…
کمر درد مشکلی رایج است که افراد را در هر سنی تحت تاثیر قرار میدهد،…
من 65 ساله هستم و کمر درد دارم. آیا باید نگران باشم؟ بله 5 تا…
درد مفصل آرنج میتواند از خفیف تا شدید متغیر باشد و بر فعالیتهای روزانه مثل…
آرتروز زانو یک بیماری فرساینده مفصل است که با درد زانو، سفتی و کاهش قدرت…